De laatste ooggetuigen

 

In aanloop naar de Nationale Dodenherdenking gaat Eemland Muziekproject op 28 april as. een uitvoering van het indrukwekkende Ein Deutsches Requiem van Johannes Brahms geven. Anders dan bij de jaarlijkse herdenking op 4 mei waarbij alle oorlogsslachtoffers die tijdens en na de tweede wereldoorlog zijn gevallen worden herdacht, staan in het project “De laatste ooggetuigen” de herinneringen centraal van nu hoogbejaarde mannen en vrouwen die in de jaren 1940 – 1945 kind of jongvolwassen waren.

Getuigenissen

In de afgelopen twee jaar heb ik van een heel aantal mensen verhalen over hun ervaringen als kind in oorlogstijd mogen vastleggen. Dat waren heel bijzondere, intieme soms moeilijke en emotionele gesprekken. Voor sommigen was dit pas voor het eerst dat zij hun hele verhaal vertelden, omdat zij het in de jaren na de oorlog emotioneel niet aankonden of omdat er niemand naar hen wilde luisteren. Naarmate de herinnering aan een verschrikkelijke periode in de geschiedenis steeds verder naar de achtergrond zal verdwijnen dreigen die getuigenissen daardoor voorgoed verloren te gaan. De tijd is daarom meer dan rijp om deze verhalen levend te houden, vast te leggen en vertellen, voordat die niet meer persoonlijk kunnen worden overgeleverd.

Iedere oorlog kent alleen maar slachtoffers aan zowel de “goede” als de “slechte” kant. En dat zijn dan in eerste instantie voornamelijk kinderen, die nooit een gewapend conflict veroorzaken, maar wel de meest kwetsbare slachtoffers vormen.

Deutsches Requiem

Door teksten, zoals “Gezegend zijn zij die rouwen, want zij zullen getroost worden”, “Ik zal u troosten, zoals een moeder haar kind troost” en “Ook al heeft u nu verdriet, we zullen elkaar weerzien”, is de keuze voor Ein Deutsches Requiem van Brahms waarin deze teksten zijn opgenomen daarom bewust gemaakt. Dit indringende werk biedt een groots moment van vertroosting en bezinning voor álle onschuldige kinderslachtoffers van een gewapend conflict, ongeacht nationaliteit.

 

Tijdens de uitvoering van het concert “De laatste ooggetuigen” worden tussen de afzonderlijke delen van Ein Deutsches Requiem fragmenten uit de verhalen voorgelezen van Nederlandse kinderen die onder de Duitse bezetting hebben geleden en van kinderen die in Nederlands-Indië in de Jappenkampen hebben gezeten en daar vrijwel dagelijks getuige waren van onvoorstelbare wreedheden. Omdat een oorlog niemand spaart, is er voor gekozen in dit project ook verhalen op te nemen van Duitse kinderen die onder het nazi-regime opgroeiden en niet alleen tijdens, maar vooral na de oorlog met deze erfenis in het reine moesten komen.

 

Intentie

Het is mijn intentie om met dit project “De laatste ooggetuigen” door het luisteren naar de persoonlijke verhalen, in combinatie met de wonderschone muziek en teksten van Ein Deutsches Requiem, dat iedereen op zijn eigen manier kracht kan halen en inpassen in het dagelijks leven.

Terug naar agenda

 

 

 

 

Pin It on Pinterest

Share This